Кілтті сөздер
Дәйексөздерді қалай жазу керек
Аңдатпа
Мақалада он елдің жоғары білім беру жүйелеріне салыстырмалы талдау ұсынылады: Қазақстан, Қытай, Сингапур, Оңтүстік Африка, Финляндия, Ұлыбритания, Германия, Түркия, АҚШ және Мексика. Зерттеу университеттердің ұлттық бәсекеге қабілеттілігіне әсер ететін негізгі факторларды айқындайды, оның ішінде қаржыландыру модельдері, институционалдық автономия, зерттеу белсенділігі, интернационалдандыру және еңбек нарығымен байланыс.
Зерттеуде университеттердің ұлттық бәсекеге қабілеттілігіне әсер ететін негізгі факторлар - фискалдық құрылымдар мен өзін-өзі басқарудан бастап, ғылыми нәтижелер мен трансшекаралық интеграцияға дейін анықталған. Басқару модельдері мен академиялық нәтижелерді көпөлшемді бағалау арқылы бұл жұмыста қазақстандық университеттерді жүйелі модернизациялаудың стратегиялық басымдықтары айқындалады. Зерттеу барысында ҒЗТКЖ шығындары мен білім беруге жұмсалатын шығындардың ЖІӨ-дегі үлесі сияқты сандық көрсеткіштерді басқарудың сапалық сипаттамаларымен ұштастыру нәтижесінде табыс факторларының көпқырлы матрицасы ұсынылған.
Зерттеу нәтижелері тұрақты қаржыландыру, жоғары институционалдық автономия, ғылыми-зерттеу белсенділігінің жоғары деңгейі және экономикамен интеграция жаһандық бәсекеге қабілеттіліктің негізгі факторлары болып табылатынын көрсетеді. Қазақстан өтпелі кезеңдегі жоғары білім беру жүйесіне ие ел ретінде анықталады; басты басымдықтар университет автономиясын күшейту, білім сапасын жаңғырту, ҒЗТКЖ дамытуды жеделдету, білім беру бағдарламаларын цифрландыру және университет–индустрия байланыстарын нығайту болып табылады.